Diễn đàn nghiên cứu trao đổi học thuật chuyên ngành luật

[QuangLT]

Hỏi: Tôi muốn hỏi :khi hai người sống với nhau mà không đăng ký kết hôn . Nay đã có con và muốn ly hôn .Vậy toà án có nhận đơn xin ly hôn không?
Đáp: Trong trường hợp quan hệ vợ chồng được xác lập trước ngày 3/1/1987 mà không đăng ký kết hôn, nay có yêu cầu ly hôn thì Tòa án thụ lý giải quyết theo quy định về ly hôn của Luật Hôn nhân & Gia đình.
Nam và Nữ chung sống với nhau như vợ chồng từ sau ngày 3/1/1987 đến nay mà không đăng ký kết hôn không được pháp luật công nhận là vợ chồng. Do vậy, nếu có yêu cầu ly hôn thì Tòa án thụ lý và tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng.

Hỏi: Tôi đang có ý định muốn xin ly hôn. Xin được tư vấn về cách phân chia tài sản và trách nhiệm đối với con cái của hai bên sau ly hôn?
Đáp: Theo quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000, việc chia tài sản và chăm sóc, giáo dục con sau khi ly hôn được quy định như sau:
- Vấn đề chia tài sản : do các bên thỏa thuận, nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu tòa án giải quyết. Tài sản riêng của bên nào thì thuộc quyền sở hữu của bên đó. Tài sản chung được giải quyết theo nguyên tắc:
+ tài sản chung của vợ chồng được chia đôi, nhưng có xem xét hoàn cảnh của mỗi bên, công sức đóng góp của mỗi bên vào việc tạo lập, duy trì và phát triển tài sản chung này.
+ bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, con chưa thành niên hoặc đã thành niên bị tàn tật, mất năng lực hành vi dân sự, không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.
+ bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập.
+ tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật hoặc theo giá trị. Bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phài thanh toán giá trị chênh lêch cho bên kia.
- Việc chăm sóc, giáo dục con sau khi ly hôn: cũng do vợ chồng tự thỏa thuận. Nếu không thỏa thuận được thì tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con. Nếu con từ đủ chin tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con. Con dưới ba tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, nếu các bên không có thỏa thuận khác.

Hỏi: Toi la Viet Kieu My. Truoc day toi co cuoi vo o VN. Co ay hien tai da vao quoc tich My. Chung toi vi khong hoa hop voi nhau nen da ly di. Mot nguoi quen cua toi gioi thieu cho toi mot nguoi ban gai. Chung toi cam men nhau. Nay toi muon ket hon va bao lanh co ay qua My. Vay toi can phai lam thu tuc nhu the nao de xin duoc ket hon voi co ay theo dung phap luat VN?
Đáp: Nếu bạn đã tiến hành thủ tục ly hôn với người vợ trước tại Mỹ và đã có phán quyết của cơ quan có thẩm quyền của Mỹ công nhận ly hôn. Mà 2 bên không có yêu cầu thi hành tại Việt Nam phần tài sản hoặc cấp dưỡng thì không cần cần thủ xin công nhận và ghi chú ly hôn tại Việt Nam. Bạn được quyền kết hôn (mới) tại Việt Nam.
Nếu bạn chưa tiến hành thủ tục ly hôn với người vợ trước (tại Mỹ hoặc tại Việt Nam) thì bạn không thể đăng ký kết hôn (mới).

Hỏi: Xin hoi ve tuoi dang ky ket hon o nam trong luat hon nhan. Tuoi duoc tinh nhu the nao trong luat? Neu nhu sinh vao ngay 5 thang 10 nam 1977 va sang Nhat du hoc vao 1/4 nam 1997 thi co can phai chung nhan doc than trong thoi gian o Vn hay ko? Thoi gian can chung nhan doc than la khoang thoi gian nao?
Đáp: Luật Hôn nhân & Gia đình năm 1986 và 2000 đều quy định tuổi kết hôn là “nam từ 20 tuổi trở lên”. Tuy nhiên, trước đây đều hiểu rằng nam phải đủ 20 tuổi mới được kết hôn (tức nếu bạn sinh 5/10/1977 thì phải 5/10/1997 bạn mới đủ tuổi kết hôn).
Nhưng hiện nay, theo Nghị quyết số 02/2000/NQ-HĐTP ngày 23/12/2000 của Hội đồng thẩm phán Tòa án Nhân dân Tối cao thì “không bắt buộc nam phải từ đủ 20 tuổi trở lên mới được kết hôn; mà nam đã bước sang tuổi 20 mà kết hôn là không vi phạm điều kiện về tuổi kết hôn” (tức ngày 5/10/1996 là bạn đủ tuổi kết hôn”. Hướng dẫn này của Hội đồng thẩm phán TAND có hiệu lực thi hành từ 10/1/2001. Như vậy, theo chúng tôi, bạn sinh 5/10/1977 và sang Nhật du học vào 1/4/1997 thì bạn không cần phải có chứng nhận độc thân trong thời gian ở Việt Nam (từ 5/10/1996 - 1/4/1997) vì lúc này chưa áp dụng cách tính “bước sang tuổi 20” như Nghị quyết số 02/2000/NQ-HĐTP nêu.

Hỏi: Neu la nguoi VN, khi chua ket hon voi nguoi co quoc tich My ma lo co' con, thi` sau nay khi nguoi cha doi quyen nuoi con thi phai xu ly the nao?
Đáp: Nếu chưa đăng ký kết hôn, khi sinh con, nếu người cha không lập thủ tục nhận con thì trên khai sinh không ghi tên người cha. Trường hợp nhận con, người cha có quyền đề nghị được nuôi dưỡng con. Nếu không thỏa thuận được, người cha có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết, trong trường hợp này, Tòa án căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con để xem xét giải quyết. Con từ 9 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con. Về nguyên tắc, con dưới 3 tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi.

Hỏi: Vo chong anh trai toi co 1 con hai tuoi. Trong thoi gian chung song, anh cam thay khong hanh phuc vi vo khong ton trong anh, co nhieu loi le xuc pham danh du cua anh, cuoc song chung khong hanh phuc. Nay anh quyet dinh ly hon, de lai toan bo tai san lai cho vo. Vi vo khong dong y ly hon nen anh da don phuong ly hon. Toa da hoa giai mot lan, vo anh van khong dong y ly hon, anh van giu nguyen quyet dinh ly hon. Trong truong hop nay thi toa co dong y cho anh toi ly hon hay khong?
Đáp: Tòa án giải quyết cho anh được ly hôn (mà không lệ thuộc vào sự đồng ý hay không của chị dâu bạn) nếu xét thấy tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được. Cụ thể được coi là tình trạng của vợ chồng trầm trọng khi vợ chồng không thương yêu, quý trọng, chăm sóc giúp đỡ nhau, chỉ biết bổn phận riêng, bỏ mặc người chồng/vợ muốn sống ra sao thì sống... có hànhvi ngược đãi, hành hạ, đánh đập, xúc phạm danh dự, nhân phẩm và uy tín của nhau..., không chung thủy với nhau như có quan hệ ngoại tình... Tất cả đã được bà con thân thích, tổ chức, cơ quan ... nhắc nhở, hòa giải nhiều lần... Mục đích hôn nhân không đạt được là không có tình nghĩa vợ chồng, không bình đẵng về quyền và nghĩa vụ, không tôn trong quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo, không giúp đỡ tạo điều kiện cho nhau phát triển mọi mặt...

Hỏi: Toi dinh cư ở nước ngoài. Tôi có về Việt Nam làm thủ tục đăng ký kết hôn, đám cưới tại Việt Nam và bảo lãnh cô ấy. Nhưng giờ cô ta không chịu đi. Nay tôi muốn hủy bỏ giấy ĐKKH thì nộp đơn ở đây và thời gian giải quyết bao lâu?
Đáp: Bạn nộp hồ sơ tại Tòa án Tỉnh/Thành phố nơi vợ bạn cư trú. Thời gian giải quyết theo quy định là từ 2 tháng đến 3 tháng (nếu vợ bạn đồng ý ký tên yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn). Từ 4 đến 6 tháng (nếu chỉ mình bạn nộp đơn ly hôn). Thời hạn này tính từ ngày Tòa án thụ lý vụ án

Hỏi: Toi da doc thu tuc dang ki ket hon co yeu to nuoc ngoai, vi la truong hop da li di, can phai ghi chu truoc khi nop ho so len so tu phap, vay xin cho toi hoi mat thoi gian bao lau de duoc ghi chu vao so ho tich, de ho so duoc hop phap de nop cho so tu phap? Khi nop vap so tu phap ho so duoc nop thanh 2 bo , vay nhung giay to nhu thu tuc dang ki ket hon, cong ham doc than, chung nhan suc khoe, ho chieu, ho so li lich ca nhan.... duoc lam may ban, ban sao chi can cong chung hay phai hop phap hoa lanh su?
Đáp: Nếu bạn thuộc một trong những trường hợp phải ghi chú ly hôn theo quy định tại Nghị định số 83/NĐ-CP ngày 10/10/1998 của Chính phủ về đăng ký hộ tịch: hiện nay, Bộ tư pháp đã có công văn số 643/TP-HT ngày 14/3/2005 về việc tạm dừng giải quyết hồ sơ ghi chú bản án, quyết định ly hôn của Tòa án nước ngoài. Do đó, nếu trường hợp của bạn là do Tòa án có thẩm quyền của nước ngoài cho ly hôn thì Sở Tư pháp nơi bạn cư trú sẽ không nhận hồ sơ ghi chú hộ tịch của bạn. Bạn phải chờ cho đến khi có hướng dẫn thống nhất của Tòa án Nhân dân Tối cao, Viện kiểm sát Nhân dân tối cao và Bộ tư pháp về vấn đề này.
Trường hợp bạn có thỏa thuận ly hôn được đăng ký tại cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài (không phải Tòa án) thì Sở tư pháp nơi bạn thường trú vẫn xem xét giải quyết. Sau khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Sở tư pháp sẽ làm báo cáo gởi Bộ tư pháp kèm theo 1 bộ hồ sơ. trong thời hạn 7 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Bộ tư pháp xem xét, nếu có đủ điều kiện thì gởi Công văn và hồ sơ cho UBND tỉnh và trong thời hạn 7 ngày kể từ ngày nhận được Công văn và hồ sơ của Bộ tư pháp, UBND tỉnh thựchiện việc ghi vào Sổ các thay đổi về hộ tịch.
Về Hồ sơ đăng ký kết hôn, hồ sơ được lập thành 02 bộ, từ những giấy tờ như thủ tục đăng ký kết hôn, công hàm độc thân, chứng nhận sức khỏe, hộ chiếu, hồ sơ lý lịch cá nhân... được lập thành 02 bản. Những văn bản do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp bản chính phải được hợp pháp hóa lãnh sự và dịch ra tiếng Việt. Bản sao của những văn bản này phải được Phòng Công chứng chứng thực

Hỏi: toi dang co thai voi nguoi dan ong dang co gia dinh. Nhu vay toi co quyen duoc sinh con khong? Toi va nguoi dan ong do vi pham luat HNGD nhu the nao? Bi luat phap xu nhu the nao? con toi co duoc dang ky khai sinh ten nguoi cha do khong? Trach nhiem cua nguoi cha do doi voi me con toi nhu the nao? Neu nguoi dan ong do ly di vo thi sau bao lau duoc dang ky ket hon voi toi? xin tu van gap dum toi. Toi dang hoang mang lam, khong biet nen giu lai dua con nay khong ?
Đáp: Ban co quyen sinh con. Con ban duoc dang ky khai sinh ten nguoi cha neu nguoi nay co van ban nhan con. Truong hop khong nhan con, ban co quyen goi don den TAND noi nguoi cha thuong tru de yeu cau xac dinh cha cho con.
Nguoi cha co nghia vu doi voi con ban nhu cac nguoi con khac (khong phan biet co hon thu hay khong). Nguoc lai, con ban cung duoc huong moi quyen loi (ke ca thua ke di san theo phap luat) cua nguoi cha.
Truong hop cua ban (co con voi nguoi da co gia dinh) 1 cach len lut, khong to chuc dam uoi cong khai, khong chung song nhu vo chong (tuc co tai san chung, duoc moi nguoi trong gia toc, hang xom... cong nhan la vo chong) thi chua du dau hieu vi pham phap luat hinh su. Nguoi duoc Toa an cong nhan hoac quyet dinh cho ly hon thi duoc ket hon ngay khi Ban an, Quyet dinh Toa an co hieu luc.

Hỏi: Toi o My va co quoc tich o My,lan truoc toi co ve VN lay chong va bao lanh nguoi do sang My dinh cu ,nhung ma chung song ko duoc bao lau thi chung toi da xa nhau va chung toi da ly di voi nhau,sau duoc ban be gioi thieu cho nguoi ban cung o VN va chung toi da yeu men voi nhau va dinh tien toi hon nhan. Nhung nghe mot so nguoi noi la ko the bao lanh them nguoi nao nua qua My dinh cu. Lieu dieu do co dung hay khong va co cach nao de giai quyet neu van de do thuc su nhu vay?!?!.
Đáp: Dua tren Dao Luat Di Tru cua Hoa Ky , chuong 2, muc 2 , dieu 212 va 214 ve viec cap visa cho nguoi dinh cu tai Hoa Ky va nhung thu tuc cong dan My ket hon voi nguoi nuoc ngoai, viec ly di truoc cua ban da xay ra bao lau roi ? Ly do cua viec ly di do? Quan trong la co giay to ly di mot cach hop phap hay khong?
Neu co giay to ly di hop phap thi trong bat cu hoan canh nao ban cung co the ket hon lan thu hai duoc.
Tuy nhien, se co nhung van de sau day co the xay ra, va chung toi can phai biet truoc khi co cau tra loi chinh xac cho van de ban hoi:
a/ Hien tai nguoi chong truoc day cua ban con dang dinh cu o My hay khong? Va neu con, thi dinh cu duoi tinh trang nao, theo tinh trang conditional greencard hay lawful permanent resident (thuong tru nhan)? Chung toi can hieu that ro tinh trang nay, vi cau tra loi se phu thuoc vao dieu kien tren day.
b/ Neu thu tuc ly di cua ban dien ra trong khoang thoi gian nguoi chong chua chuyen sang tinh trang di tru la thuong tru nhan, thi khi ban tien hanh ho so bao lanh cho nguoi chong moi, co kha nang co quan di tru se dat cau hoi tai sao va yeu cau ban giai trinh ly do cho cuoc hon nhan va ly di ban dau.